Fundusze Strukturalne
Fundusze strukturalne są instrumentami Polityki Strukturalnej Unii Europejskiej. Ich zadaniem jest wspieranie restrukturyzacji i modernizacji gospodarek krajów UE. W ten sposób wpływa się na zwiększenie spójności ekonomicznej i społecznej Unii. Fundusze kierowane są do tych sektorów gospodarki i regionów, które bez pomocy finansowej nie są w stanie dorównać do średniego poziomu ekonomicznego w UE. Polityka Strukturalna i Fundusze mają pomóc władzom centralnym i regionalnym słabiej rozwiniętych regionów w rozwiązaniu ich najważniejszych problemów gospodarczych. W latach 2000-2006 istniały cztery Fundusze strukturalne, realizujące cele polityki spójności UE: 

• Europejski Fundusz Społeczny 

• Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej 

• Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego 

• Finansowy Instrument Orientacji Rybołówstwa 

Fundusz Spójności jest będący instrumentem finansowym UE, nienależącym do Funduszy strukturalnych i wdrażany na poziomie wybranych państw a nie regionów. Jego celem jest ułatwienie integracji słabiej rozwiniętych krajów poprzez budowę sieci transportowych oraz obiektów ochrony środowiska o znaczeniu ponadregionalnym.

Inicjatywy Wspólnotowe to programy pomocy bezzwrotnej organizowane przez Unię Europejską dla określonych środowisk i grup społecznych. Podobnie jak Fundusze strukturalne Inicjatywy Wspólnotowe funkcjonują tylko w krajach członkowskich. Na lata 2004-2006 w Polsce przewidziano realizację czterech następujących inicjatyw:

• INTERREG III zajmuje się wzmacnianiem współpracy transgranicznej, międzyregionalnej i międzynarodowej 

• EQUAL pomaga w zwalczaniu wszelkich przejawów dyskryminacji i nierówności na rynku pracy oraz działa w kierunku integracji społecznej i zawodowej imigrantów 

• URBAN działa w ramach projektów mających na celu rozwój infrastruktury miast europejskich powyżej 100 000 mieszkańców 

• LEADER + wspomaga wdrażanie nowoczesnych strategii rozwoju terenów wiejskich.

Programy pomocowe finansowane z Funduszy Europejskich w latach 2007-2013

Aby było możliwe wykorzystanie środków z EFRR, EFS oraz FS, przygotowane zostały programy, które opisują kto i na co może otrzymać dotację. Obecnie wszystkie cele realizowane przez określone programy finansujące to:

• Program Infrastruktura i Środowisko – współfinansowany z EFRR i FS

• Program Innowacyjna Gospodarka – współfinansowany z EFRR

• Program Kapitał Ludzki – współfinansowany z EFS

• Program Rozwój Polski Wschodniej – finansowany z EFRR

• Program Pomoc Techniczna – finansowany z EFRR

• Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej – finansowany z EFRR

Ponadto, każde polskie województwo posiada własny regionalny program rozwoju w ramach, którego o dotacje Unii Europejskiej mogą ubiegać się podmioty z danego województwa.

Jeśli zatem chcesz otrzymać dofinansowanie na określony projekt, warto żebyś zapoznał się z Programem, którego tematyka jest zgodna z celem Twojej inwestycji. Do każdego z programów przygotowane zostały szczegółowe opisy priorytetów. Uzupełnieniem tego może być również dokumentacja konkursowa, przygotowywana przed rozpoczęciem każdego konkursu na projekty oraz niezbędne akty prawne regulujące np. zasady udzielania pomocy publicznej.

Oprócz polityki regionalnej Unia Europejska kładzie także spory nacisk na politykę rolną, rybactwa i rybołówstwa. W Polsce przejawia się to w istnieniu dwóch programów:

• Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013

• Programu Operacyjnego „Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013”

Program Operacyjny Rozwój Polski Wschodniej na lata 2007-2013 (PO PRW)

Polska Wschodnia to województwa: lubelskie, podkarpackie, podlaskie, świętokrzyskie i warmińsko – mazurskie.
Niestety Polska wschodnia rozwija się wolniej niż pozostała część kraju. Wynika to z bardzo wielu uwarunkowań, w tym uwarunkowań historycznych, sprzed wielu lat. Obszary Polski wschodniej to bardzo często tereny rolnicze, które w tej chwili są biedniejsze niż inne części kraju, a nawet całej Unii Europejskiej.
PO PRW został stworzony, aby przyspieszyć tempo, w którym rozwija się Polska Wschodnia. Sposobem na dokonanie tego ma być finansowa pomoc dla firm, które chcą poszerzać swoją działalność, unowocześniać swoje zasoby i swoje produkty.
Nie jest to jednak jedyny rodzaj projektów, jakie mogą otrzymać dotację z tego programu. Równie ważnym elementem jest zapewnienie jak największej liczbie mieszkańców Polski Wschodniej dostępu do szybkiego Internetu oraz poprawienie sieci dróg na tym terenie.
Poza tym, część środków w ramach tego programu została zarezerwowana na projekty dotyczące rozwoju turystyki. Mogą to być akcje reklamujące Polskę Wschodnią i zapraszające turystów do skorzystania z atrakcji, jakie tutaj są albo np. budowa ścieżek rowerowych.
Projekty, które będą miały duży wpływ na poprawę sytuacji firm i mieszkańców na terenie pięciu województw Polski Wschodniej mogą być dofinansowane właśnie z tego programu!

Regionalne Programy Operacyjne na lata 2007-2013 (RPO)

Oprócz pięciu programów operacyjnych funkcjonujących na poziomie krajowym istnieją także programy operacyjne dla każdego województwa, a zatem szesnaście Regionalnych Programów Operacyjnych. 16 RPO stanowi przykład znaczącej decentralizacji zarządzania procesami rozwojowymi. Takie rozwiązanie ma na celu identyfikowanie potrzeb na jak najniższym szczeblu, tak, aby działania zawarte w Regionalnych Programach Operacyjnych odpowiadały planom rozwoju każdego województwa z osobna. Samorządy województw otrzymały szerokie kompetencje związane z przygotowaniem i realizacją RPO.

Kluczową rolę w zarządzaniu i wdrażaniu RPO pełnią zarządy województw jako instytucje zarządzające programami (IZ), które odpowiadają za przygotowanie i realizację RPO, w tym za ocenę i wybór projektów do dofinansowania, dokonywanie płatności na rzecz beneficjentów, kontrolę projektów, monitorowanie i ewaluację realizacji programu. Ponadto IZ wydają wytyczne, zalecenia i podręczniki dotyczące różnych aspektów związanych z realizacją programu oraz prowadzą działania promocyjno-informacyjne.Inwestycje, na które pozyskujesz środki z Regionalnego Programu Operacyjnego, musisz zrealizować na terenie danego województwa. Priorytety w poszczególnych Regionalnych Programach Operacyjnych są do siebie zbliżone. Zazwyczaj w ich ramach możesz pozyskać dofinansowanie na inwestycje związane ze zdrowiem, edukacją, rozwojem miast, turystyką, społeczeństwem informacyjnym, promocją regionu. Zawsze też odnajdziesz tam priorytet dotyczący rozwoju firm, szczególnie z sektora małych i średnich przedsiębiorstw.

Europejska Współpraca Terytorialna (EWT)

Europejska Współpraca Terytorialna zawiera w sobie wiele Programów, z których możesz otrzymać środki na bardzo różne projekty. Realizacji założeń Europejskiej Współpracy Terytorialnej służą trzy typy programów:

• programy współpracy transgranicznej,

• programy współpracy transnarodowej,

• programy współpracy międzyregionalnej.

Programy współpracy transgranicznej 2007-2013:

• Polska (Województwo Zachodniopomorskie) - Meklemburgia Pomorze Przednie / Brandenburgia,

• Polska (Województwo Lubuskie) - Brandenburgia,

• Polska - Saksonia,

• Polska - Republika Czeska, 

• Polska - Słowacja,

• Polska - Litwa, 

• Południowy Bałtyk.

W ramach wyżej wymienionych Programów możesz wraz z partnerem z określonego kraju czy regionu realizować wspólne inicjatywy lokalne i regionalne. W każdym z tych Programów mogą uczestniczyć jednostki samorządu terytorialnego, instytucje, organizacje oraz inne podmioty, które znajdują się na terenie blisko granicy z danym państwem – zanim złożysz projekt do tego Programu, sprawdź, czy teren, na którym chcesz realizować projekt przynależy do terenu objętego programem.

Projekty mogą być różnorodne, ale zawsze chodzi o wspólne przedsięwzięcia z inną instytucją czy jednostką samorządu terytorialnego po drugiej stronie granicy. W projektach tych ważny jest efekt, tzw. transgraniczności. Oznacza to, że Wasz pomysł musi mieć oddziaływanie i przynosić korzyści, zarówno dla Polski, jak i drugiego kraju, skąd pochodzi Twój partner. Pamiętaj, że partnerów możesz mieć wielu, ale oni też muszą być z terenu, którego dotyczy Program.

Informacje pochodzą z Portalu Funduszy Strukturalnych (www.funduszestrukturalne.gov.pl).

WAŻNE LINKI:

- www.funduszestrukturalne.gov.pl - portal funduszy strukturalnych,

- www.mrr.gov.pl - Ministerstwo Rozwoju Regionalnego

- www.lfr.lublin.pl - Lubelska Fundacja Rozwoju
- www.fundacja.lublin.pl - Fundacja Rozwoju Lubelszczyzny
- www.lubelskie.pl/fundusze - Serwis informacyjny Urzędu Marszałkowskiego w Lublinie
- www.ukie.gov.pl - Urząd Komitetu Integracji Europejskiej

- www.parp.gov.pl - Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości
- www.lawp.lubelskie.pl - Lubelska Agencja Wspierania Przedsiębiorczości